Kalendarz
Wystawa w ramach obchodów 200. rocznicy śmierci Jana Nepomucena Potockiego
Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Rzeszowie zaprasza na wystawę w ramach obchodów 200. rocznicy śmierci Jana Nepomucena Potockiego. Ekspozycję można zwiedzać od 1 października do 4 listopada 2015 r. w budynku WiMBP w Rzeszowie przy ul. Sokoła 13, w godzinach otwarcia biblioteki.
Wstęp wolny!
W związku z przypadającą w tym roku 200. rocznicą śmierci Jana Nepomucena Potockiego i ogłoszonego decyzją Sejmiku Województwa Podkarpackiego Roku Jana Potockiego na Podkarpaciu, WiMBP w Rzeszowie przygotowała wystawę ze zbiorów własnych (książki i artykuły z czasopism), prezentującą materiały przybliżające życie i twórczość tej nietuzinkowej postaci. Na ekspozycji znajduje się, m.in.: „Rękopis znaleziony w Saragossie”, z tekstem opartym na przekładzie Edwarda Chojeckiego z roku 1847, a także monograficzny numer „Literatury na świecie”, poświęcony Janowi Potockiemu. W numerze znalazły się teksty, które pokazują wybrane etapy twórczości pisarza, a także jego koncepcje polityczne i światopoglądowe. Są to: „Podróż do Holandii” w uwspółcześnionym przekładzie powstałym według wersji Juliana Ursyna Niemcewicza; niepublikowane dotąd po polsku wybrane krótkie teksty polityczne pochodzące z okresu, gdy Potocki był posłem na Sejm Czteroletni, założył Drukarnię Wolną i wydawał Tygodnik Sejmowy; listy, m.in.: do Adama Czartoryskiego, cara Aleksandra I i Stanisława Augusta Poniatowskiego z czasu, gdy pełnił rolę carskiego doradcy oraz obszerne fragmenty z obu odnalezionych wersji „Rękopisu znalezionego w Saragossie”, a także teksty krytyczne badaczy dzieła hrabiego.
Jan Nepomucen Potocki herbu Pilawa – polski pisarz (tworzący w języku francuskim), podróżnik, polityk, historyk, etnograf, pierwszy archeolog polski, badacz starożytności słowiańskich, kawaler maltański, pierwszy polski aeronauta.
Urodził się 8 marca 1761 r. w Pikowie na Podolu w rodzinie magnackiej. Syn Józefa, krajczego wielkiego koronnego i Teresy Potockiej.
Edukację już od siódmego roku życia zdobywał za granicą – w Szwajcarii i Francji. W latach 1784-1798 wiele podróżował. Na trasie jego wędrówek znalazły się, m.in.: Maroko, Hiszpania, Egipt, Holandia, Kaukaz czy Dolna Saksonia. Podczas licznych podróży z fotograficzną wręcz precyzją szkicował spotykanych mieszkańców, pejzaże, budowle, rośliny i zwierzęta. Zapiski z tych wojaży zostały częściowo przetłumaczone przez J. U. Niemcewicza i wydane w tomie „Podróże”.
Był jednym z pierwszych badaczy historii i archeologii Słowiańszczyzny, swoje odkrycia zawarł w tomach „Recherches sur la Sarmatie” i w „Histoire primitive”. Poseł na Sejm Czteroletni, działacz obozu reform. We wrześniu 1788 r. założył Drukarnię Wolną, wydającą tygodnik relacjonujący debaty sejmowe. Członek warszawskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk. Po przystąpieniu króla do Targowicy przeniósł się do Łańcuta. W 1792 r. napisał tam dla sceny dworskiej „Recueil des Parades” („Parady”), sztukę w stylu komedii dell'arte. Później znalazł posadę na dworze cara Aleksandra I. W latach 1802-1803 towarzyszył rosyjskiemu poselstwu w wyprawie do Chin. Zginął śmiercią samobójczą 23 grudnia 1815 r. w swym majątku Uładówka na Podolu.
Pozostawił po sobie około 30 dzieł, do historii literatury przeszedł jednak jako autor powieści „Rękopis znaleziony w Saragossie”. Utwór wydawany w latach 1805-1814 w Petersburgu i Paryżu łączy tradycje powiastki filozoficznej z formą tzw. romansu szkatułkowego (nawiązanie do „Baśni z Tysiąca i Jednej Nocy”) i elementami preromantycznymi powieści grozy.
Przekład na język polski pióra Edmunda Chojeckiego ukazał się w 1847 r., zaś od 1958 r., kiedy to Roger Callois wznowił francuskie wydanie powieści, datuje się renesans zainteresowania dziełem. Na motywach powieści powstał też w 1965 r. film Wojciecha Hasa o tym samym tytule.
Koordynat GPS miejsca: 50.0391600°N, 22.0000027°E
Do pobrania: plakat wydarzenia.
Grafika nadesłana przez Organizatora.
